အကြောင်းအရာသို့ ကျော်သွားရန်
အဋ္ဌမတန်း / သမိုင်းပြတိုက်
စက်မှုတော်လှန်ရေး
ရေနွေးငွေ့စက်ရုံမှ လျှပ်စစ်မီးအထိ လူတို့၏ အလုပ်လုပ်ပုံ၊ ခရီးသွားပုံနှင့် ဆက်သွယ်ပုံကို
ပြောင်းလဲစေခဲ့သော စက်များကို လေ့လာပါ။
၀၂
စက်မှုခေတ်
၀၉
စက်ပြခန်း
၂၀
မေးခွန်း
၀၁ / ရေနွေးငွေ့စွမ်းအား
၀၂ / လျှပ်စစ်မီး
၀၁ / လေ့လာရန် အခန်းများ
စက်ယန္တရားများနှင့်
ပြောင်းလဲသွားသော လူနေမှုဘဝ။
ခေတ်များကို နှိုင်းယှဉ်ရန်၊ စက်များကို လေ့လာရန် သို့မဟုတ် ဝေါဟာရများကို ပြန်လည်လေ့လာရန်
လမ်းကြောင်းတစ်ခု ရွေးပါ။
ဉာဏ်စမ်း / မေးခွန်း ၂၀
သင်ယူခဲ့တာတွေကို
စမ်းသပ်ကြည့်မလား။
↗︎
၀၁ / ပြောင်းလဲလာပုံ
မတိုင်မီ နှင့် ပြီးနောက်
စက်မှုတော်လှန်ရေး မတိုင်မီနှင့် ပြီးနောက် လူနေမှုဘဝကို နှိုင်းယှဉ်ပါ။
မတိုင်မီ
ပြီးနောက်
⇆
ကုန်ထုတ်လုပ်မှု နည်းစနစ်
မတိုင်မီ
အိမ်တွင်းလက်မှုလုပ်ငန်း
အိမ်တွင်း၌ မိသားစုဝင်များဖြင့် ရိုးရာလက်လုပ်ကိရိယာများကို အသုံးပြုကာ အချိန်ယူ ထုတ်လုပ်ရသည်။
ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ အကန့်အသတ်ရှိပြီး ဈေးနှုန်းကြီးမြင့်သည်။
ပြီးနောက်
စက်ရုံကြီးများ စနစ်
စက်ယန္တရားကြီးများ တပ်ဆင်ထားသော စက်ရုံကြီးများတွင် လုပ်သားရာထောင်ချီ စုစည်းကာ
အလုပ်ခွဲဝေမှု ဖြင့် အမြောက်အမြား အချိန်တိုအတွင်း ထုတ်လုပ်သည်။
ကုန်ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း အဆ ၄၀ မှ ၁၀၀ ကျော် တိုးတက်
အသုံးပြုသော စွမ်းအင်အရင်းအမြစ်
မတိုင်မီ
လူနှင့် တိရစ္ဆာန်ခွန်အား
လူ၏လက်မောင်းအား၊ နွား၊ မြင်း၊ လေစွမ်းအင် (ရွက်လှေ/လေဒလက်) နှင့် ရေစီးအားတို့ကိုသာ
မှီခိုရသဖြင့် သဘာဝရာသီဥတုအပေါ် လုံးဝမှီတည်နေသည်။
ပြီးနောက်
ကျောက်မီးသွေး၊ ရေနွေးငွေ့နှင့် လျှပ်စစ်
ကျောက်မီးသွေးလောင်စာသုံး ရေနွေးငွေ့စက်များ၊ နောင်တွင် လျှပ်စစ်ဒိုင်နမိုနှင့်
ရေနံလောင်စာများကို အသုံးပြုကာ ၂၄ နာရီ စဉ်ဆက်မပြတ် စွမ်းအင်ရရှိသည်။
တည်နေရာမရွေး စက်စွမ်းအားကို စိတ်ကြိုက်ထုတ်ယူနိုင်
လူမှုဘဝနှင့် မြို့ပြပြန့်ပွားမှု
မတိုင်မီ
ကျေးလက်စိုက်ပျိုးရေး လူ့ဘောင်
လူဦးရေ ၈၀% ကျော်သည် ကျေးလက်တောရွာများတွင် စိုက်ပျိုးရေးနှင့် မွေးမြူရေးကို အခြေခံ၍
နေထိုင်ကြသည်။ သဘာဝနေထွက်နေဝင်အတိုင်း ဘဝကို ဖြတ်သန်းသည်။
ပြီးနောက်
စက်မှုမြို့ပြထွန်းကားမှု
မန်ချက်စတာ၊ လီဗာပူး၊ ဘာမင်ဂမ် စသော စက်မှုမြို့ကြီးများသို့ ကျေးလက်မှ အလုပ်သမားထု
သန်းပေါင်းများစွာ ပြောင်းရွှေ့လာပြီး အလုပ်သမားလူတန်းစား ပေါ်ထွက်လာသည်။
မြို့ပြလူဦးရေ အချိုးအစား ၅၀% ကျော်အထိ မြင့်တက်
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် ဆက်သွယ်ရေး
မတိုင်မီ
မြင်းလှည်း၊ ရွက်လှေနှင့် လမ်းလျှောက်
မိုင် ၁၀၀ ခရီးကို မြင်းလှည်းဖြင့် ရက်ပေါင်းများစွာ သွားလာရသည်။ ကုန်စည်သယ်ယူခ
အလွန်ကြီးမြင့်ပြီး မိုးတွင်းလမ်းများ ပျက်စီးပါက သွားလာ၍မရပေ။
ပြီးနောက်
မီးရထား၊ မီးသင်္ဘောနှင့် ကြေးနန်း
စတီဖင်ဆန် မီးရထားနှင့် ရေနွေးငွေ့မီးသင်္ဘောများကြောင့် ကုန်စည်များကို သီတင်းပတ်အစား
နာရီပိုင်းအတွင်း သယ်ယူနိုင်လာပြီး ကြေးနန်းဖြင့် သတင်းချက်ချင်း ပို့နိုင်လာသည်။
ခရီးသွားချိန် ၈၀% လျော့ကျ၊ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှု အဆပေါင်းများစွာ တိုးတက်
၀၂ / စက်ယန္တရားပြခန်း
ပထမအဆင့် စက်မှုတော်လှန်ရေး
၁၈ ရာစု · ရေနွေးငွေ့ · အထည်အလိပ် · သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး
ပြခန်း ၀၁ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၇၆၉ ခုနှစ် · စက်စွမ်းအင်
ဂျေမ်းစ်ဝပ် ၏ ရေနွေးငွေ့စက်
ဂျေမ်းစ်ဝပ်
သီးခြားရေငွေ့စုဗူး ကို တီထွင်အသုံးပြုခြင်းဖြင့် စွမ်းအင်ဆုံးရှုံးမှုကို အဆမတန်
လျှော့ချပေးခဲ့သော စက်မှုတော်လှန်ရေး၏ အဓိက အသက်သွေးကြော။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၅)
- ပစ္စတင်နှင့် ဆလင်ဒါ — ရေနွေးငွေ့ဖိအားဖြင့် အထက်အောက်
ရွေ့လျားသော အဓိကတွန်းအားပေး ကိရိယာ
- လွှဲတံ — ဒေါင်လိုက်တွန်းအားကို လည်ပတ်အားသို့
လွှဲပြောင်းပေးသော သစ်သား/သံမဏိ လက်တံ
- အရှိန်ထိန်းဘီး — စက်၏ လည်ပတ်အား အရှိန်အဟုန်ကို ညီညာစေသော
လေးလံသည့် ဘီးကြီး
- သီးခြား ရေနွေးငွေ့အအေးခံဗူး — အပူစွမ်းအင် ဆုံးရှုံးမှု
မရှိစေဘဲ ရေနွေးငွေ့ကို အအေးခံ ရေပြန်ဖွဲ့စည်းပေးသည့် စနစ်
- ဆက်တံ — လွှဲတံမှ စက်လည်ပတ်မှုဆီသို့ စွမ်းအင်သယ်ဆောင်ပေးသည့်
ဆက်သွယ်တံ
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
ရေနွေးငွေ့က ပစ္စတင်ကို တွန်းသည်။ လွှဲတံနှင့် ဆက်တံက အရှိန်ထိန်းဘီးကို လှည့်ပေးသည်။
သုံးပြီးသော ရေနွေးငွေ့ကို သီးခြားအအေးခံဗူးတွင် အေးစေသည်။
သီးခြားအအေးခံဗူးကြောင့် ဆလင်ဒါ ပူနေဆဲဖြစ်သည်။
ပြခန်း ၀၂ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၇၆၄ ခုနှစ် · အထည်အလိပ်လုပ်ငန်း
ဂျင်းနီ ချည်မျှင်ငင်စက်
ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ်
လူတစ်ဦးတည်းဖြင့် ချည်ငင်တိုင် အများအပြားကို တစ်ပြိုင်နက် ချည်မျှင်ငင်နိုင်စေခဲ့သော
အထည်အလိပ်တော်လှန်ရေး စက်ယန္တရား။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- မောင်းဘီး — ကြိုးသိုင်းခါးပတ်များဖြင့်
ချည်ငင်တိုင်များကို လှည့်ပတ်ပေးသည့် ဘီးကြီး
- လျှောဘောင် — ချည်မျှင်များကို ဆွဲဆန့်ညှပ်ပေးကာ
ရှေ့တိုးနောက်ဆုတ် လှုပ်ရှားသော ဘားတန်း
- ချည်ငင်တိုင်များ — ချည်မျှင်များကို တစ်ပြိုင်နက်
ရစ်ပတ်ငင်ပေးသည့် သံမဏိချည်တိုင်များ (၈ တိုင်မှ ၈၀ တိုင်အထိ)
- ချည်မျှင်ကြမ်းထည့်ပေါက် — မငင်ရသေးသော ဂွမ်းစများကို
သိုလှောင်ထိန်းသိမ်းရာ စင်
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
လုပ်သားက ဘီးကို လက်ဖြင့် လှည့်သည်။ လက်လှည့်ဘီးက ချည်ငင်တိုင်များကို တစ်ပြိုင်နက်
လည်စေသည်။ လျှောဘောင်က ချည်မျှင်များကို ဆွဲဆန့်ပေးသည်။ လူတစ်ဦးတည်းက
ချည်မျှင်များစွာကို တစ်ပြိုင်နက် ငင်နိုင်သည်။
ပြခန်း ၀၃ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၈၂၉ ခုနှစ် · သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး
စတီဖင်ဆန် ရေနွေးငွေ့မီးရထား (ရော့ကက်)
ဂျော့ခ်ျ စတီဖင်ဆန်
ပြွန်စုံဘွိုင်လာ (ပြွန်စုံ ရေနွေးဆူအိုး) ဖြင့် တစ်နာရီ ၂၉ မိုင်အထိ
အမြန်မောင်းနှင်နိုင်ခဲ့သော ခေတ်သစ် ကုန်းလမ်းမီးရထားစနစ်၏ ဖခင်ကြီး။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၅)
- ရေနွေးငွေ့ထုတ် မီးခိုးခေါင်းတိုင် — ရေနွေးငွေ့ထုတ်လွှတ်မှုဖြင့်
မီးပြင်းအားကို ဆွဲတင်ပေးသော အိတ်ဇောစနစ်
- ပြွန်စုံ ရေနွေးဆူအိုး — ရေနွေးငွေ့ထုတ်လုပ်မှု
အလွန်လျင်မြန်စေသော ပြွန်စုံရေနွေးအိုး
- စောင်းတပ် ပစ္စတင် — ဘီးကြီးဆီသို့ တိုက်ရိုက်တွန်းအားပေးသည့်
ထောင့်စောင်းပစ္စတင်
- ရှေ့မောင်းဘီး — သံလမ်းပေါ်တွင် လှိမ့်မောင်းပေးသော
သံမဏိဘီးကြီး
- ရေနှင့် လောင်စာတင်တွဲ — ခရီးဝေးသွားလာရန်
လောင်စာသယ်ဆောင်သည့် တွဲ
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
ရေနွေးဆူအိုးမှ ရေနွေးငွေ့ ဆလင်ဒါထဲသို့ ဝင်သည်။ ပစ္စတင်များက ဆက်တံများကို တွန်းလိုက်
ဆွဲလိုက် လုပ်ပေးသည်။ ဆက်တံများက မောင်းဘီးများကို လှည့်ပေးသည်။ ဘီးများ
လည်ပတ်လာသောအခါ စက်ခေါင်း ရှေ့သို့ ရွေ့သည်။
ပြခန်း ၀၄ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၇၈၅ ခုနှစ် · အထည်အလိပ်ထုတ်လုပ်ရေး
အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက် ၏ စက်ရက်ကန်း
အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက်
ရေနွေးငွေ့စွမ်းအင်ဖြင့် အလိုအလျောက် ရက်လုပ်နိုင်သော စက်ရက်ကန်းကြီးဖြစ်ပြီး
အထည်အလိပ်စက်ရုံများ ပေါ်ထွက်လာစေသည့် အဓိကအကြောင်းရင်း။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- ပျံလွန်း — ဘယ်ညာ အလျင်အမြန် ပြေးလွှားရက်လုပ်ပေးသော
စက်လွန်း
- ချည်မြှင့်တံနှင့် ဘောင် — အလျားလိုက်ချည်များကို
အတက်အဆင်းခွဲပေးသော ဘောင်များ
- ကွေးတံနှင့် ဘုလုံးတပ်ဝင်ရိုး — ရေနွေးငွေ့စက်မှ စွမ်းအင်ကို
ရက်ကန်းစက်အစိတ်အပိုင်းများဆီသို့ ဖြန့်ဝေပေးသည့် ဂီယာ
- အထည်လိပ်တံ — ရက်ပြီးသောအထည်ကို စနစ်တကျ အလိုအလျောက်
ရစ်ပတ်သိမ်းဆည်းသည့် လိပ်တံ
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
စက်က အလျားလိုက်ချည်မျှင်အချို့ကို မြှင့်ပေးသည်။ လွန်းက ကန့်လန့်ဖြတ်ချည်ကို
ချည်မျှင်ကြားမှ သယ်သွားသည်။ ချည်သိပ်တံက ချည်မျှင်အသစ်ကို အထည်နှင့် ကပ်သွားအောင်
သိပ်ပေးသည်။ ကန့်လန့်ဖြတ်ချည်က အလျားလိုက်ချည်များကို ဖြတ်၍ အထည်ဖြစ်လာသည်။
ပြခန်း ၀၅ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၇၉၃ ခုနှစ် · စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကုန်ကြမ်း
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ ၏ ဂွမ်းထုတ်စက်
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ
ဝါဂွမ်းအတွင်းမှ အစေ့များကို လျင်မြန်စွာ ခွဲထုတ်ဖယ်ရှားပေးနိုင်သော စက်ဖြစ်ပြီး
ကမ္ဘာ့ဝါဂွမ်းစိုက်ပျိုးမှုကို အဆမတန် တိုးတက်စေခဲ့သည်။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- သွားပါ ဆလင်ဒါ — ဝါဂွမ်းမျှင်များကို
ကော်ငင်ဆွဲယူပေးသော သံသွားလိပ်ဘီး
- အပေါက်ကျဉ်း ဆန်ခါ — ဝါစေ့များကို ဖြတ်သန်းခွင့်မပြုဘဲ
ဂွမ်းမျှင်သာ လျှောထွက်စေသော အကန့်
- စုတ်တံလိပ်ဘီး — သွားများတွင် ကပ်နေသော ဂွမ်းမျှင်များကို
သုတ်ဖယ်ပေးသည့် ဘရပ်ရှ်ဘီး
- ဝါစေ့ထွက်ပေါက် — ခွဲထုတ်ပြီးသော ဝါစေ့များ
စုပုံကျဆင်းရာ နေရာ
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
လက်လှည့်တံက သွားပါသော ဆလင်ဒါကို လှည့်ပေးသည်။ သွားများက ဝါမျှင်ကို
အပေါက်ကျဉ်းများကြားမှ ဆွဲထုတ်သည်။ စုတ်တံက သွားများတွင် ငြိနေသော ဝါမျှင်ကို
ခွာပေးသည်။ အပေါက်ကျဉ်းများမှ ဝါမျှင်ဖြတ်နိုင်ပြီး ဝါစေ့များက ကျန်ခဲ့သည်။
၀၃ / စက်ယန္တရားပြခန်း
ဒုတိယအဆင့် စက်မှုတော်လှန်ရေး
၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်း · သံမဏိ · လျှပ်စစ် · ဆက်သွယ်ရေး
ပြခန်း ၀၆ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၈၅၆ ခုနှစ် · သတ္တုနှင့် အကြီးစားစက်မှုလုပ်ငန်း
ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား ၏ သံမဏိချက်ဖို
ဆာ ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား
သံရည်ပူအတွင်းသို့ လေဖိအားပြင်း မှုတ်သွင်းကာ ကာဗွန်ဓာတ်ကို လျှင်မြန်စွာ
လောင်ကျွမ်းဖယ်ရှားပေးသည့် ခေတ်သစ်သံမဏိခေတ်၏ အစ။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- သစ်တော်သီးပုံ မီးဖို — စောင်းငဲ့၍ သံမဏိသွန်းလောင်းနိုင်သော
မီးခံအုတ်စီ မီးဖိုကြီး
- လေမှုတ်ပေါက်များ — မီးဖိုအောက်ခြေမှ
အောက်ဆီဂျင်လေပြင်းများ မှုတ်သွင်းရာ ပိုက်လိုင်း
- သံရည်အတွင်း ဓာတ်ပြုမှု — ကာဗွန်နှင့်
မသန့်ရှင်းသောအညစ်အကြေးများ မီးဟုန်းဟုန်း တောက်လောင်နေမှု
- မီးဖိုစောင်းစေသည့် ဝင်ရိုး — သံရည်သွန်းလောင်းရန် မီးဖိုကို
ဘေးသို့ လှည့်စောင်းပေးသော ဝင်ရိုး
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
အလုပ်သမားများက သံရည်ပူကို မီးဖိုထဲ သွန်းထည့်သည်။ မီးဖိုအောက်ခြေရှိ အပေါက်များမှ
လေမှုတ်သွင်းသည်။ အောက်ဆီဂျင်က သံရည်ထဲရှိ ကာဗွန်နှင့် အခြားပစ္စည်းများကို
ဓာတ်ပြုစေသည်။ ကာဗွန်ပါဝင်မှု လျော့နည်းသွားပြီး သံမဏိရရှိသည်။
ပြခန်း ၀၇ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၈၇၉ ခုနှစ် · လျှပ်စစ်စွမ်းအားနှင့် အလင်းရောင်
အက်ဒီဆင် ၏ ဒိုင်နမိုနှင့် လျှပ်စစ်မီးသီး
သောမတ်စ် အက်ဒီဆင်
စက်မှုစွမ်းအင်ကို လျှပ်စစ်အဖြစ်ပြောင်းလဲပေးသော ဒိုင်နမိုနှင့် ညအချိန် စက်ရုံများနှင့်
မြို့ပြများကို အလင်းရောင်ပေးစွမ်းနိုင်ခဲ့သော ကာဗွန်မီးသီး။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- သံလိုက် မြောက်ဝင်ရိုးနှင့် တောင်ဝင်ရိုး — သံလိုက်စက်ကွင်း
ထုတ်လုပ်ပေးသော လျှပ်စစ်သံလိုက်တိုင်များ
- လည်ပတ်နေသော ဝါယာကွိုင် — သံလိုက်စက်ကွင်းကို
ဖြတ်သန်းလည်ပတ်ကာ လျှပ်စစ်ထုတ်ပေးသည့် ကြေးနန်းကွိုင်
- လျှပ်စီးစုထုတ်ကွင်းနှင့် ထိစပ်တံ — ထုတ်လုပ်လိုက်သော လျှပ်စစ်ကို
တိုက်ရိုက်လျှပ်စီး အဖြစ် ထုတ်ယူသည့် စနစ်
- ကာဗွန်မျှင်ပါ မီးလုံး — လေဟာနယ်ဖန်သီးအတွင်း
လျှပ်စစ်ဖြတ်စီး၍ နာရီပေါင်းများစွာ တောက်ပသော မီးသီး
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
မောင်းကြိုးက ဒိုင်နမိုဝင်ရိုးကို လှည့်ပေးသည်။ ဝါယာကွိုင်က သံလိုက်စက်ကွင်းထဲ လည်ပတ်၍
လျှပ်စီးကြောင်း ဖြစ်လာသည်။ လျှပ်စီးကြောင်းကြောင့် မီးလုံးအတွင်းရှိ မျှင်ပူလာပြီး
တောက်ပလာသည်။ ဒိုင်နမိုက လျှပ်စစ်ထုတ်ပြီး မီးလုံးက လျှပ်စစ်ကို အသုံးပြုသည်။
ပြခန်း ၀၈ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၈၃၇ / ၁၈၄၄ ခုနှစ် · အဝေးဆက်သွယ်ရေး
ဆင်မြူရယ် မော့စ် ၏ ကြေးနန်းစက်
ဆင်မြူရယ် မော့စ်
မော့စ်ကုဒ် (အစက်နှင့် မျဉ်းတို) အချက်ပြစနစ်ဖြင့် ဝေးကွာသော အရပ်ဒေသများသို့
လျှပ်စစ်ကြိုးမှတစ်ဆင့် သတင်းစကားကို စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း ပို့ဆောင်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- ကြေးနန်းပို့ခလုတ် — လျှပ်စစ်ပတ်လမ်းကို ဖွင့်ပိတ်ကာ အချက်ပြမှု
ပြုလုပ်သည့် လက်နှိပ်ခလုတ်
- လျှပ်စစ်သံလိုက်ကွိုင် — လျှပ်စီးရောက်ရှိလာပါက
သံလိုက်ဓာတ်ဖြစ်ပေါ်ကာ လက်တံကို ဆွဲကပ်စေသည့် ကွိုင်
- အသံမြည်စေသော လက်တံ — ဒေါက်-ဒေါက် မြည်သံဖြင့်
မော့စ်ကုဒ် အချက်ပြသံ ထုတ်ပေးသည့် လက်တံ
- စက္ကူလိပ်တံ — အစက် နှင့် မျဉ်း များကို
မင်စွန်းမှတ်တမ်းတင်ပေးသော စက္ကူလိပ်
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
ပို့သူက ခလုတ်ကို အချိန်တို သို့မဟုတ် အချိန်ရှည် ဖိနှိပ်သည်။ လျှပ်စစ်အချက်ပြမှုက
ဝါယာကြိုးတစ်လျှောက် ရောက်ရှိသွားသည်။ လျှပ်စစ်သံလိုက်က လက်ခံဘက်ရှိ မှတ်သားလက်တံကို
လှုပ်ရှားစေသည်။ အမှတ်တိုနှင့် အမှတ်ရှည်များကို ပေါင်းစပ်၍ စာလုံးများ ဖော်ပြနိုင်သည်။
ပြခန်း ၀၉ / ၀၉
အညွှန်းပါပုံကြမ်း · ချဲ့ကြည့်ရန် ပုံကို နှိပ်ပါ
၁၈၇၆ ခုနှစ် · အသံဖြင့် ဆက်သွယ်ရေး
အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ် ၏ တယ်လီဖုန်း
အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ်
လူ့အသံလှိုင်းများကို လျှပ်စစ်လှိုင်းအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးပို့ပြီး တစ်ဖက်တွင် လူ့အသံအဖြစ်
ပြန်လည်ကြားရစေသော ပထမဆုံး စကားပြောကြေးနန်း။
စက်အစိတ်အပိုင်းများ (၄)
- အသံပို့ကိရိယာနှင့် တုန်ခါပြား — အသံလှိုင်းတုန်ခါမှုကို
ဖမ်းယူပေးသော ပါးလွှာသည့် သတ္တုပြား
- လျှပ်စစ်သံလိုက်ကွိုင် — တုန်ခါမှုကို လျှပ်စစ်လှိုင်းအတက်အကျအဖြစ်
ပြောင်းလဲပေးသည့် ကွိုင်
- ဆက်သွယ်ရေး ဝါယာကြိုး — လျှပ်စစ်သံလှိုင်းများကို
မိုင်ပေါင်းများစွာ ပို့ဆောင်ပေးသည့် လိုင်း
- အသံလက်ခံ နားကပ် — လျှပ်စစ်တုန်ခါမှုကို လူ့နားဖြင့်
ကြားရသော အသံလှိုင်းအဖြစ် ပြန်ပြောင်းပေးသည့် စနစ်
အလုပ်လုပ်ပုံ · ဗီဒီယို
စကားပြောသံက ပို့ဘက်ရှိ ပြားပါးကို တုန်ခါစေသည်။ ထိုတုန်ခါမှုကြောင့် ကြိုးထဲရှိ
လျှပ်စီးကြောင်း ပြောင်းလဲသွားသည်။ လက်ခံဘက်ရှိ ပြားပါးက တုန်ခါပြီး အသံကို
ပြန်ထုတ်ပေးသည်။ လက်ခံကိရိယာက ပြောင်းလဲနေသော လျှပ်စီးကြောင်းကို အသံအဖြစ်
ပြန်ပြောင်းပေးသည်။
၀၄ / ဉာဏ်စမ်း
သမိုင်း ဉာဏ်စမ်း
စက်မှုတော်လှန်ရေးဆိုင်ရာ မေးခွန်းများ ဖြေဆိုပြီး မိမိအသိပညာကို စမ်းသပ်ပါ။
မေးခွန်း ၁
စက်မှုတော်လှန်ရေး ပထမအဆင့် (၁၈ ရာစု) ကို မည်သည့်နိုင်ငံတွင် စတင်ခဲ့သနည်း။
ဗြိတိန်နိုင်ငံတွင် ကျောက်မီးသွေးနှင့် သံသယံဇာတ ပေါကြွယ်ဝခြင်း၊ ရေကြောင်းကုန်သွယ်မှု
အားကောင်းခြင်းနှင့် အရင်းအနှီးကြွယ်ဝခြင်းတို့ကြောင့် စက်မှုတော်လှန်ရေး ပထမဆုံး စတင်ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၂
ဂျေမ်းစ်ဝပ် ၏ ရေနွေးငွေ့စက် ပြုပြင်တီထွင်မှုတွင် အဓိက အောင်မြင်ခဲ့သည့် အချက်မှာ
အဘယ်နည်း။
ဂျေမ်းစ်ဝပ်သည် ဆလင်ဒါကို အမြဲတမ်း ပူနေစေရန် သီးခြားရေငွေ့စုဗူး ကို တီထွင်ခဲ့သဖြင့်
လောင်စာ ၇၅% ကျော် သက်သာစေခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၃
ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ် ၏ ဂျင်းနီချည်မျှင်ငင်စက် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းကြောင့်
မည်သည့်အကျိုးကျေးဇူး ရရှိခဲ့သနည်း။
ဂျင်းနီစက်သည် ချည်ငင်တိုင် ၈ တိုင်မှ ၈၀ တိုင်အထိ တစ်ပြိုင်နက် လှည့်ပတ်ငင်ပေးနိုင်သဖြင့်
ချည်မျှင်ထုတ်လုပ်မှု အလွန်မြန်ဆန်လာခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၄
ဂျော့ခ်ျ စတီဖင်ဆန် ၏ “ရော့ကက်” စက်ခေါင်းသည် မည်သည့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနယ်ပယ်ကို
တော်လှန်ခဲ့သနည်း။
၁၈၂၉ ခုနှစ်တွင် ရော့ကက် စက်ခေါင်းက စံချိန်တင် မောင်းနှင်ပြသနိုင်ခဲ့ပြီး ခေတ်သစ်
ကုန်းလမ်းမီးရထားသယ်ယူပို့ဆောင်ရေးခေတ်ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၅
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ ၏ ဂွမ်းထုတ်စက် (ဝါစေ့ခွဲစက်) သည် မည်သည့်လုပ်ငန်းစဉ်ကို
လျင်မြန်စေခဲ့သနည်း။
ဝါစေ့ခွဲစက် သည် ဝါဂွမ်းမျှင်မှ ဝါစေ့များကို စူးသွားလိပ်ဘီးနှင့် ဆန်ကာဖြင့် အလိုအလျောက်
ခွဲထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၆
စက်မှုတော်လှန်ရေး ဒုတိယအဆင့် (၁၉ ရာစု) တွင် အဓိက အသုံးပြုခဲ့သော စွမ်းအင်နှင့်
ကုန်ကြမ်းသစ်များမှာ အဘယ်နည်း။
ဒုတိယစက်မှုတော်လှန်ရေးသည် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်၊ ရေနံလောင်စာနှင့် ခိုင်မာသော သံမဏိ တို့အပေါ်
အခြေခံခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၇
ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား ၏ သံမဏိချက်လုပ်နည်းသည် အဘယ်ကြောင့် သမိုင်းတွင်
အရေးပါသနည်း။
ဘက်ဆီးမားနည်းစနစ်သည် လေဖိအားမှုတ်သွင်းကာ ရက်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သည့်
သံမဏိချက်လုပ်မှုကို မိနစ် ၂၀ အထိ လျှော့ချပေးခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၈
ဆင်မြူရယ် မော့စ် ၏ ကြေးနန်းစက်တွင် မည်သည့်သင်္ကေတစနစ်ကို အသုံးပြုခဲ့သနည်း။
မော့စ်ကုဒ် သည် အစက် နှင့် မျဉ်းတို များကို အသုံးပြုကာ အက္ခရာစာလုံးများကို
ဝါယာကြိုးမှတစ်ဆင့် ပေးပို့ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၉
၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် အသံလှိုင်းများကို လျှပ်စစ်လှိုင်းအဖြစ် ပြောင်းလဲပေးပို့နိုင်သော တယ်လီဖုန်းကို
မည်သူ တီထွင်ခဲ့သနည်း။
အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ် သည် ၁၈၇၆ ခုနှစ်တွင် တယ်လီဖုန်းကို မူပိုင်ခွင့်တင် တီထွင်ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၁၀
စက်မှုတော်လှန်ရေးကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အပျက်သဘောဆောင်သည့် လူမှုရေးပြဿနာတစ်ခုမှာ
အဘယ်နည်း။
စက်မှုတော်လှန်ရေး၏ ဆိုးကျိုးများမှာ စက်ရုံပိုင်ရှင်များက အမြတ်ထုတ်ခြင်း၊
ကလေးအလုပ်သမားများ အဆမတန် ခိုင်းစေခံရခြင်းနှင့် ကျန်းမာရေးချို့တဲ့သော
မြို့ပြပြဿနာများ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
မေးခွန်း ၁၁
ဂျေမ်းစ်ဝပ်၏ ရေနွေးငွေ့စက်တွင် သီးခြားရေငွေ့စုဗူး ကို ထည့်သွင်းခြင်းကြောင့်
လောင်စာကျောက်မီးသွေး ၇၅% ကျော် သက်သာခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ ဂျေမ်းစ်ဝပ်၏ သီးခြားကွန်ဒင်ဆာသည် ဆလင်ဒါအအေးမခံရစေဘဲ ရေငွေ့ကို
သီးခြားစုစည်းပေးသဖြင့် လောင်စာကုန်ကျမှု ၇၅% သက်သာစေခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၁၂
ဂျင်းနီချည်ငင်စက် ကို တီထွင်သူမှာ သောမတ်စ် အက်ဒီဆင် ဖြစ်သည်။
မှားယွင်းပါသည်။ ဂျင်းနီချည်ငင်စက်ကို ၁၇၆၄ ခုနှစ်တွင် ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ် က တီထွင်ခဲ့ခြင်း
ဖြစ်ပါသည်။
မေးခွန်း ၁၃
ဂျော့ခ်ျ စတီဖင်ဆန် ၏ “ရော့ကက်” မီးရထားစက်ခေါင်းသည် ၁၈၂၉ ခုနှစ် ရိန်းဟေးလ်
စက်ခေါင်းပြိုင်ပွဲ ပြိုင်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့ပြီး ရေနွေးငွေ့ရထားခေတ်ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ စတီဖင်ဆန်၏ ရော့ကက် စက်ခေါင်းသည် တစ်နာရီ မိုင် ၃၀ နီးပါး အရှိန်ဖြင့်
မောင်းနှင်ပြသနိုင်ခဲ့သဖြင့် လီဗာပူး-မန်ချက်စတာ ရထားလမ်းတွင် အသုံးပြုရန်
ရွေးချယ်ခံခဲ့ရသည်။
မေးခွန်း ၁၄
စက်မှုတော်လှန်ရေး ပထမအဆင့်သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် စတင်ခဲ့ပြီး နောက်မှ ဗြိတိန်သို့
ရောက်ရှိခဲ့သည်။
မှားယွင်းပါသည်။ စက်မှုတော်လှန်ရေး ပထမအဆင့် (၁၈ ရာစု) သည် ဗြိတိန် (အင်္ဂလန်) နိုင်ငံတွင်
စတင်ဖြစ်ထွန်းခဲ့ပြီး နောင်မှ အမေရိကန်နှင့် အခြားဥရောပနိုင်ငံများသို့ ပျံ့နှံ့ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
မေးခွန်း ၁၅
အက်ဒမန် ကာထရိုက် တီထွင်ခဲ့သော စက်ရက်ကန်း သည် ရေအားနှင့် ရေနွေးငွေ့စွမ်းအင်ဖြင့်
ရက်ကန်းခတ်နိုင်ခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ ကာထရိုက်၏ စက်ရက်ကန်းသည် ရိုးရာလက်ယက်ကန်းများထက် အဆပေါင်းများစွာ
ပိုမိုမြန်ဆန်စွာ အထည်များကို ရက်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၁၆
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ ၏ ဂွမ်းထုတ်စက် (ဝါစေ့ခွဲစက်) သည် ဝါဂွမ်းထဲမှ ဝါစေ့များကို လျင်မြန်စွာ
ခွဲထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ ဤစက်ကြောင့် လူတစ်ဦးတည်းက တစ်ရက်လျှင် ဂွမ်းပေါင် ၅၀ အထိ ခွဲထုတ်နိုင်ခဲ့သဖြင့်
ဝါဂွမ်းထုတ်လုပ်မှု အလွန်တိုးတက်လာခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၁၇
ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား ၏ သံမဏိချက်လုပ်နည်းသည် ရက်ပေါင်းများစွာ ကြာသည့် သံမဏိချက်လုပ်မှုကို
မိနစ် ၂၀ ခန့်အထိ လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ လေအေးပြင်းပြင်း မှုတ်သွင်းကာ မသန့်ရှင်းသော ကာဗွန်ဓာတ်များကို
လောင်ကျွမ်းစေသော ဘက်ဆီးမားနည်းဖြင့် သံမဏိကို အလွန်ပေါပေါလောလောနှင့် မြန်ဆန်စွာ
ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၁၈
မော့စ် ကြေးနန်းစက်သည် ကြိုးမဲ့ အင်တာနက်စနစ် ကို အသုံးပြု၍ သတင်းစကား
ပေးပို့ခဲ့သည်။
မှားယွင်းပါသည်။ မော့စ်ကြေးနန်းစက်သည် လျှပ်စစ်ဝါယာကြိုးများနှင့် အစက်၊ မျဉ်းတို
ပါဝင်သော မော့စ်ကုဒ် ကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
မေးခွန်း ၁၉
သောမတ်စ် အက်ဒီဆင် သည် ကြာရှည်ခံသော ကာဗွန်ချည်မျှင်သုံး မီးသီးနှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အား
ဖြန့်ဖြူးရေးစနစ်ကို တီထွင်ခဲ့သည်။
မှန်ကန်ပါသည်။ အက်ဒီဆင်သည် ၁၈၇၉ တွင် နာရီပေါင်း ၄၀ ကျော် ခံသော
ကာဗွန်ချည်မျှင်မီးသီးနှင့် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးရုံများ တည်ဆောက်ကာ လျှပ်စစ်ခေတ်ကို
ဖန်တီးပေးခဲ့သည်။
မေးခွန်း ၂၀
စက်မှုတော်လှန်ရေးကြောင့် အိမ်တွင်းလက်မှုလုပ်ငန်းများ အဆမတန် တိုးတက်လာပြီး စက်ရုံကြီးများ
အားလုံး ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့သည်။
မှားယွင်းပါသည်။ စက်မှုတော်လှန်ရေးကြောင့် အိမ်တွင်းလက်မှု ဆုတ်ယုတ်သွားပြီး
စက်ရုံကြီးများအတွင်း အလုပ်သမား ရာထောင်ချီ စုပေါင်းလုပ်ကိုင်ရသည့် စက်ရုံစနစ် သို့
ကူးပြောင်းသွားခဲ့သည်။
★
၀၅ / ကိုးကားရန်
သမိုင်း ဝေါဟာရများ
စက်မှုတော်လှန်ရေး နှစ်ခေတ်အတွင်း တွေ့ရသော အဓိက ဝေါဟာရများနှင့် အနက်အဓိပ္ပာယ်များ။
စွမ်းအင်
ရေနွေးငွေ့စွမ်းအင်
ရေကို ရေနွေးအိုးထဲတွင် အပူပေးဆူပွက်စေရာမှ ဖြစ်ပေါ်လာသော ဖိအားမြင့် ရေနွေးငွေ့ဖြင့်
ပစ္စတင်နှင့် စက်ယန္တရားများကို တွန်းကန်မောင်းနှင်သည့် စွမ်းအင်။
ဝပ်၏ ရေနွေးငွေ့စက်နှင့် စတီဖင်ဆန်၏ ရော့ကက်စက်ခေါင်းတို့သည် ရေနွေးငွေ့စွမ်းအားကို
အသုံးပြုခဲ့သည်။
စီးပွားရေး
စက်ရုံစနစ်
လုပ်သားများကို အဆောက်အအုံကြီးတစ်ခုအတွင်း စုစည်းကာ အလုပ်ခွဲဝေမှုစနစ် နှင့် စက်ယန္တရားများကို
အသုံးပြု၍ အမြောက်အမြား ထုတ်လုပ်သော ခေတ်သစ်ကုန်ထုတ်လုပ်မှုစနစ်။
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ မန်ချက်စတာမြို့တစ်ဝိုက်တွင် ချည်ထည်စက်ရုံကြီးများ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။
လူမှုစီးပွားရေး
အရင်းရှင်စနစ်
စက်ရုံများ၊ သတ္တုတွင်းများနှင့် ကုန်ထုတ်ကိရိယာများကို ပုဂ္ဂလိက အရင်းရှင်များက ပိုင်ဆိုင်ပြီး
အမြတ်အစွန်းအတွက် လုပ်သားများအား အခကြေးငွေပေး ငှားရမ်းလုပ်ကိုင်စေသည့် စီးပွားရေးစနစ်။
စက်မှုတော်လှန်ရေးကြောင့် ဥရောပတွင် သြဇာကြီးမားသော စက်မှုအရင်းရှင်လူတန်းစား
ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။
လူမှုရေး
မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးပြန့်ပွားမှု
စက်ရုံအလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်းများကြောင့် ကျေးလက်တောရွာများမှ လူအမြောက်အမြား
မြို့ကြီးများသို့ အလုံးအရင်းဖြင့် ရွှေ့ပြောင်းအခြေချလာကြသည့် ဖြစ်စဉ်။
ဤခေတ်တွင် လန်ဒန်နှင့် မန်ချက်စတာမြို့တို့၏ လူဦးရေ အဆပေါင်းများစွာ တိုးလာခဲ့သည်။
အလုပ်သမားအခွင့်အရေး
အလုပ်သမားသမဂ္ဂ
လုပ်ခလစာ တိုးမြှင့်ရရှိရေး၊ အလုပ်ချိန် လျှော့ချရေးနှင့် စက်ရုံတွင်း
ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းရေးတို့အတွက် အလုပ်သမားများ စုစည်းဖွဲ့စည်းထားသော အဖွဲ့အစည်း။
အလုပ်သမားသမဂ္ဂများ၏ တောင်းဆိုမှုကြောင့် တစ်နေ့ အလုပ်ချိန် ရှစ်နာရီ သတ်မှတ်ပေးခြင်းနှင့်
ကလေးများကို အန္တရာယ်ရှိသော အလုပ်များတွင် ခိုင်းစေမှု ပပျောက်စေခြင်းတို့ ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ကုန်သွယ်ရေး
ကုန်ကြမ်းနှင့် ကုန်ချော
စက်ရုံများတွင် အသုံးပြုရန် သဘာဝမှရရှိသော ဝါဂွမ်း၊ သံရိုင်း၊ ကျောက်မီးသွေး (ကုန်ကြမ်း)
များကို စက်များဖြင့် ပြုပြင်ကာ လူသုံးကုန် အထည်အလိပ်နှင့် ပစ္စည်းများ (ကုန်ချော) အဖြစ်
ပြောင်းလဲခြင်း။
ပင်လယ်ရပ်ခြားဒေသများမှ ကုန်ကြမ်းများကို စက်ရုံထုတ်ကုန်များအဖြစ် ပြောင်းလဲထုတ်လုပ်ခဲ့သည်။
လျှပ်စစ်ပညာ
ဒိုင်နမို (လျှပ်စစ်ထုတ်စက်)
သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်း ကွိုင်ကြိုးကို လှည့်ပတ်ပေးခြင်းဖြင့် စက်မှုစွမ်းအင်ကို လျှပ်စစ်စွမ်းအင်အဖြစ်
ပြောင်းလဲပေးသည့် ကိရိယာ။
ဖာရာဒေးနှင့် အက်ဒီဆင်တို့၏ ဒိုင်နမိုများက အစောပိုင်း လျှပ်စစ်ဖြန့်ဖြူးရေးစနစ်များအတွက်
လျှပ်စစ်စွမ်းအင် ပေးခဲ့သည်။
အဝေးဆက်သွယ်ရေး
ကြေးနန်းနှင့် မော့စ်ကုဒ်
လျှပ်စစ်ဝါယာကြိုးမှတစ်ဆင့် အသံတိုနှင့် အသံရှည် အချက်ပြမှုများကို အသုံးပြု၍ စကားလုံးများကို
အဝေးသို့ ပို့ဆောင်သည့် စနစ်။
၎င်းသည် သတင်းစကားကို ချက်ချင်းနီးပါး ပေးပို့နိုင်သော အစောဆုံး လျှပ်စစ်ဆက်သွယ်ရေးကွန်ရက်
ဖြစ်လာခဲ့သည်။
၀၆ / လမ်းညွှန်
ဝက်ဘ်ဆိုက် အသုံးပြုပုံ
- ၁။ လေ့လာပါ
- ပင်မစာမျက်နှာ သို့မဟုတ် အပေါ်ဘက် မီနူးမှ အကြောင်းအရာတစ်ခုကို ရွေးပါ။
- ၂။ နှိုင်းယှဉ်ပါ
- မတိုင်မီနှင့် ပြီးနောက်ပုံများကို လျှောခလုတ်ဖြင့် နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ပါ။
- ၃။ ဝေါဟာရရှာပါ
- ဝေါဟာရစာမျက်နှာတွင် စကားလုံးရိုက်ရှာပြီး အဓိပ္ပာယ်ကို ဖတ်ပါ။
- ၄။ မေးခွန်းဖြေပါ
- မေးခွန်းများကို ဖြေပြီး ရမှတ်ကြည့်ပါ။ ပြန်လည်စတင်၍ ထပ်ဖြေနိုင်သည်။
၁၇၆၉ ခုနှစ် · ဂျေမ်းစ်ဝပ် (၁၇၃၆–၁၈၁၉)
ဂျေမ်းစ်ဝပ် ၏ ရေနွေးငွေ့စက်
လူနှင့် တိရစ္ဆာန်ခွန်အားအစား စက်မှုစွမ်းအင်ဖြင့် စက်ရုံကြီးများကို နေရာမရွေး စဉ်ဆက်မပြတ်
လည်ပတ်စေနိုင်ခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
၁၈ ရာစု အစောပိုင်းတွင် သောမတ်စ် နယူးကိုမင် ၏ ရေနွေးငွေ့စက် ရှိခဲ့သော်လည်း ဆလင်ဒါကို အပူပေးလိုက်၊
ရေအေးဖျန်းလိုက် လုပ်ရသဖြင့် လောင်စာကျောက်မီးသွေး ၇၅% ကျော် အလဟဿ ဆုံးရှုံးခဲ့ရသည်။ စကော့တလန်လူမျိုး
တူရိယာတီထွင်သူ ဂျေမ်းစ်ဝပ်သည် ဤအားနည်းချက်ကို သတိပြုမိပြီး သီးခြားရေငွေ့စုဗူး ကို တီထွင်ထည့်သွင်းခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
ဘွိုင်လာမှ တက်လာသော ဖိအားမြင့် ရေနွေးငွေ့သည် ဆလင်ဒါအတွင်းရှိ ပစ္စတင်ကို အထက်သို့ တွန်းတင်သည်။ ထို့နောက်
ရေနွေးငွေ့သည် သီးခြားကွန်ဒင်ဆာသို့ ရောက်ရှိအအေးခံကာ လေဟာနယ်ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ပစ္စတင်ကို အောက်သို့
ပြန်ဆွဲချသည်။ ဤဒေါင်လိုက်လှုပ်ရှားမှုကို လွှဲတံ မှတစ်ဆင့် ကွေးတံ နှင့် အရှိန်ထိန်းဘီး သို့ ပို့ကာ စဉ်ဆက်မပြတ်
ဝိုင်းစက်လည်ပတ်မှု အဖြစ် ပြောင်းလဲပေးသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
ဤတီထွင်မှုကြောင့် စက်ရုံများသည် မြစ်ချောင်းကမ်းနားများတွင် ရေဘီးစွမ်းအင်တစ်ခုတည်းကိုသာ
အားကိုးစရာမလိုတော့ဘဲ ကျောက်မီးသွေးနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး အဆင်ပြေသည့် မြို့ကြီးများသို့
ပြောင်းရွှေ့တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့သည်။ နောင်တွင် ရေနွေးငွေ့ရထားနှင့် ရေနွေးငွေ့မီးသင်္ဘောများ ပေါ်ပေါက်လာကာ
ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှုကို တော်လှန်ပြောင်းလဲစေခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၇၆၉ တွင် ဂျေမ်းစ်ဝပ်က ပိုမိုထိရောက်သော ရေနွေးငွေ့စက် မူပိုင်ခွင့်ရရှိခဲ့သည်။
- စက်ရုံများအတွက် တည်ငြိမ်ပြီး စွမ်းအားကြီးမားသော စက်မှုမောင်းနှင်အား ရရှိစေခဲ့သည်။
- စက်မှုတော်လှန်ရေး ပထမအဆင့်၏ အခြေခံအုတ်မြစ်ဖြစ်သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
ဂျေမ်းစ်ဝပ် (၁၇၃၆ - ၁၈၁၉) သည် စကော့တလန်နိုင်ငံ ဂရင်းနော့ခ်မြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သင်္ချာတူရိယာ
ပြုပြင်သူတစ်ဦးအဖြစ် စတင်ခဲ့ပြီး မက်သယူး ဘိုလ်တန် နှင့် ပူးပေါင်းကာ စက်မှုသမိုင်းတွင် အကြီးမားဆုံး
အောင်မြင်မှုကို ရယူခဲ့သည်။ စွမ်းအင်တိုင်းတာသည့် ယူနစ် “ဝပ်” ကို သူ့အား ဂုဏ်ပြုမှည့်ခေါ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။
သင် သိပါသလား။
ဝပ်သည် သူ၏ ရေနွေးငွေ့စက်၏ စွမ်းအားကို လူတို့ မျက်မြင်နားလည်လွယ်စေရန် "မြင်းကောင်ရေအား" ဟူသော
တိုင်းတာမှုစနစ်ကို ပထမဆုံး စတင်တီထွင် အသုံးပြုခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
၁၇၆၄ ခုနှစ် · ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ် (၁၇၂၀–၁၇၇၈)
ဂျင်းနီ ချည်မျှင်ငင်စက်
ဂျွန်ကေး ၏ ပျံလွန်းစက်ကြောင့် ချည်မျှင်လိုအပ်ချက် မြင့်တက်လာမှုကို ဖြေရှင်းပေးနိုင်ခဲ့ပြီး
အိမ်တွင်းလုပ်ငန်းမှ စက်ရုံစနစ်ဆီသို့ ကူးပြောင်းစေခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
၁၇၃၃ တွင် ဂျွန်ကေးက ပျံလွန်း ကို တီထွင်လိုက်သောအခါ ရက်ကန်းခတ်သည့် အရှိန်မှာ အဆမတန် မြန်ဆန်လာသည်။
သို့သော် ရိုးရာလက်ငင်နည်းဖြင့် ရက်ကန်းတစ်စင်အတွက် ချည်ငင်သမ ၆ ဦးမှ ၈ ဦးအထိ လိုအပ်နေသဖြင့်
ချည်မျှင်ပြတ်လပ်မှု ပြင်းထန်စွာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
စက်၏ လှည့်ဘီးကြီးကို လက်ဖြင့်လှည့်လိုက်သောအခါ ကြိုးသိုင်းများမှတစ်ဆင့် ချည်ငင်တိုင် ပေါင်း ၈ တိုင် (နောင်တွင်
၈၀ တိုင်အထိ) တစ်ပြိုင်နက် အရှိန်ပြင်းစွာ လည်ပတ်သည်။ ရွေ့လျားဘားတန်း ကို အနောက်သို့ ဆွဲလိုက်သောအခါ
ချည်မျှင်များ ဆန့်ထွက်လိမ်ယှက်သွားပြီး ရှေ့သို့ ပြန်တွန်းသောအခါ ချည်လုံးပေါ်သို့ စနစ်တကျ
ရစ်ပတ်ဝင်ရောက်သွားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
ချည်မျှင်ထုတ်လုပ်မှု အရှိန်အဟုန်သည် အဆပေါင်းများစွာ တိုးတက်သွားခဲ့သည်။ စက်မှုတော်လှန်ရေးကာလအတွင်း
အင်္ဂလန်နိုင်ငံ လန်ကာရှိုင်းယား နယ်သည် ကမ္ဘာ့အထည်အလိပ် အချက်အချာဒေသ ဖြစ်လာခဲ့ပြီး၊
မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် အာရှဈေးကွက်များသို့ ဗြိတိသျှ ချည်ထည်များ ဝင်ရောက်ထိုးဖောက်လာစေသည့် အစပျိုး
ဖြစ်ရပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၇၆၄ တွင် ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ် က ဂျင်းနီချည်ငင်စက်ကို တီထွင်ခဲ့သည်။
- လူတစ်ဦးတည်းက ချည်မျှင်အများအပြားကို ငင်နိုင်သဖြင့် ကုန်ထုတ်လုပ်မှု စရိတ် အလွန်သက်သာသွားသည်။
- လက်မှုလုပ်သားများက အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်မည်ကို စိုးရိမ်၍ စက်များကို ဖျက်ဆီးဆန္ဒပြမှုများ
ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
ဂျိမ်းစ် ဟားဂရေ့ဗ် (၁၇၂၀ - ၁၇၇၈) သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ လန်ကာရှိုင်းယားနယ်မှ ရက်ကန်းနှင့်
လက်သမားပညာရှင် ဖြစ်သည်။ သူ၏ ဇနီး (သို့မဟုတ် သမီးဖြစ်သူ) ဂျင်းနီ ၏ အမည်ကို အစွဲပြု၍ စက်ကို
အမည်ပေးခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသည်။
သင် သိပါသလား။
ဟားဂရေ့ဗ်သည် အိမ်တွင် ရိုးရာချည်ငင်ဘီး လဲကျသွားစဉ် ချည်တိုင်သည် ဒေါင်လိုက်အနေအထားဖြင့်
ဆက်လက်လည်ပတ်နေသည်ကို မတော်တဆ တွေ့မြင်ရာမှ ဤစက်ကို တီထွင်ရန် စိတ်ကူးရခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
၁၈၂၉ ခုနှစ် · ဂျော့ခ်ျ စတီဖင်ဆန် (၁၇၈၁–၁၈၄၈)
စတီဖင်ဆန် ရေနွေးငွေ့မီးရထား (ရော့ကက်)
ကုန်ကြမ်းနှင့် ကုန်ချောများ၊ လူများကို မြန်ဆန်စွာ သယ်ယူပို့ဆောင်ပေးနိုင်ခဲ့ပြီး စက်မှုမြို့တော်များကို
ဆက်သွယ်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
စက်ရုံများမှ ထွက်ရှိလာသော ကုန်ပစ္စည်းများနှင့် မီးသွေးတွင်းများမှ ကျောက်မီးသွေးများကို
မြင်းလှည်းများ၊ တူးမြောင်းလှေများဖြင့် သယ်ယူရာတွင် အချိန်ကြန့်ကြာပြီး ဝန်မနိုင်ဖြစ်လာခဲ့သည်။
လီဗာပူး နှင့် မန်ချက်စတာ ကြား မီးရထားပြိုင်ပွဲ (ရိန်းဟေးလ် စက်ခေါင်းပြိုင်ပွဲ) ကျင်းပရာတွင်
ဂျော့ခ်ျစတီဖင်ဆန်နှင့် သူ၏သား ရောဘတ်စတီဖင်ဆန်တို့ တည်ဆောက်သော “ရော့ကက်” စက်ခေါင်းက စံချိန်တင်
အနိုင်ရရှိခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
ရော့ကက် စက်ခေါင်းတွင် ရေနွေးပြွန်ပေါင်း ၂၅ ခုပါဝင်သော ပြွန်စုံ ရေနွေးဆူအိုး ကို အသုံးပြုထားသဖြင့်
အပူကူးပြောင်းမှု အလွန်မြန်ဆန်သည်။ ပစ္စတင်ဆလင်ဒါမှ ထွက်လာသော ရေနွေးငွေ့ကို မီးခိုးခေါင်းတိုင်အတွင်းသို့
ပန်းထုတ်ခြင်း ဖြင့် မီးဖိုထဲသို့ လေစုပ်ယူမှုအားကောင်းစေကာ မီးတောက်ကို ပိုမိုပြင်းထန်စေသည်။ ဤစွမ်းအင်သည်
မောင်းနှင်ဘီးများကို တိုက်ရိုက်လည်ပတ်စေသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
မီးရထားလမ်းများသည် ဥရောပနှင့် အမေရိကတိုက် တစ်ခွင် ကွန်ရက်သဖွယ် ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့သည်
မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ၁၈၇၇ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်-ပြည် မီးရထားလမ်းကို ပထမဆုံး စတင်ဖောက်လုပ်ခဲ့ရာ
စတီဖင်ဆန်၏ ရေနွေးငွေ့နည်းပညာသည် ကမ္ဘာတစ်လွှား နယ်ချဲ့ကုန်သွယ်မှုနှင့် ခရီးသွားလာမှု၏ အသက်တမျှ
အရေးပါခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၈၂၉ တွင် စတီဖင်ဆန်၏ ရော့ကက် စက်ခေါင်းသည် ခေတ်သစ်မီးရထားခေတ်ကို ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့သည်။
- ကုန်စည်သယ်ယူစရိတ်ကို ၇၀% အထိ လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့သည်။
- ကမ္ဘာ့ပထမဆုံး ခရီးသည်တင် စီးပွားဖြစ် မီးရထားလမ်းမှာ လီဗာပူး-မန်ချက်စတာ
လမ်းပိုင်းဖြစ်သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
ဂျော့ခ်ျ စတီဖင်ဆန် (၁၇၈၁ - ၁၈၄၈) သည် ဗြိတိသျှ အင်ဂျင်နီယာတစ်ဦးဖြစ်ပြီး "မီးရထားဖခင်ကြီး" ဟု
လူသိများသည်။ မီးသွေးတွင်း အလုပ်သမားဘဝမှ စတင်ကာ စက်မှုဗဟုသုတကို ကိုယ်တိုင်လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သူဖြစ်သည်။
သင် သိပါသလား။
ပြိုင်ပွဲကျင်းပစဉ်က အခြားစက်ခေါင်းများ ပျက်စီးပေါက်ကွဲသွားသော်လည်း ရော့ကက် သည် တစ်နာရီ ၂၉
မိုင်နှုန်းဖြင့် မရပ်မနား အောင်မြင်စွာ ခုတ်မောင်းပြသနိုင်ခဲ့သည်။
၁၇၈၅ ခုနှစ် · အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက် (၁၇၄၃–၁၈၂၃)
အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက် ၏ စက်ရက်ကန်း
ချည်ငင်စက်များ၏ ထုတ်လုပ်မှုနှင့် ရက်ကန်းရက်လုပ်မှု အချိုးညီမျှသွားစေခဲ့ပြီး ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်သို့ အထည်အလိပ်
အမြောက်အမြား တင်ပို့နိုင်ခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
ဂျင်းနီချည်ငင်စက်နှင့် ရေအားသုံးချည်ငင်စက်များကြောင့် ချည်မျှင်များ တောင်ပုံရာပုံ ထွက်လာသော်လည်း
လက်ရက်ကန်းသမားများက လိုက်မရက်နိုင်ဖြစ်ခဲ့သည်။ အင်္ဂလန် ခရစ်ယာန်ဓမ္မဆရာ အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက်သည်
ရေနွေးငွေ့စက်ဖြင့် ရက်ကန်းကို အလိုအလျောက် ခတ်နိုင်မည့် နည်းလမ်းကို ရှာဖွေတီထွင်ခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
ရေနွေးငွေ့စက်မှ လှည့်ပတ်အားကို ခါးပတ်ကြိုးများဖြင့် ပေးပို့သည်။ စက်အတွင်းရှိ ဘုလုံးတံ နှင့် ကွေးတံ များက
ချည်မျှင်ဘောင် များကို အလှည့်ကျ အတက်အဆင်း ပြုလုပ်ပေးပြီး လွန်း ကို ဘယ်ညာ အရှိန်ပြင်းစွာ ပစ်လွှတ်သည်။
ဓားခုတ်တံက ကန့်လန့်ဖြတ်ချည်များကို အထည်အဖြစ် ကျစ်လျစ်အောင် ရိုက်နှိပ်ပြီး အထည်လိပ်တံပေါ်သို့ အလိုအလျောက်
လိပ်သွင်းသွားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
ရက်ကန်းအလုပ်ရုံများအစား မီးခိုးတလူလူနှင့် စက်ရုံကြီးများ အစားထိုး ဝင်ရောက်လာသည်။ လက်ရက်ကန်းခတ်သူ
သန်းပေါင်းများစွာ အလုပ်လက်မဲ့ဖြစ်ခဲ့ရသလို၊ အဝတ်အထည်ဈေးနှုန်း အလွန်ချိုသာသွားကာ လူတန်းစားမရွေး
ချည်ထည်ကောင်းများကို ဝတ်ဆင်နိုင်လာခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၇၈၅ တွင် ကာ့ထရိုက်က စက်ရက်ကန်းကို မူပိုင်ခွင့်တင်ခဲ့သည်။
- အထည်ထုတ်လုပ်မှု ပမာဏကို အဆ ၄၀ ကျော် မြှင့်တင်ပေးနိုင်ခဲ့သည်။
- စက်ရုံအလုပ်သမားစနစ်နှင့် အမျိုးသမီး/ကလေး အလုပ်သမား ပြဿနာများ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
အက်ဒမန် ကာ့ထရိုက် (၁၇၄၃ - ၁၈၂၃) သည် အင်္ဂလန်နိုင်ငံသား ဘုန်းတော်ကြီးတစ်ပါး ဖြစ်သော်လည်း
စက်မှုပညာကို စိတ်အားထက်သန်စွာ လေ့လာပြီး စက်ရက်ကန်း၊ သိုးမွေးဖြီးစက်များကို တီထွင်ခဲ့သည်။
သင် သိပါသလား။
ကာ့ထရိုက်သည် စက်ရက်ကန်းကို စတင်တီထွင်စဉ်က ရက်ကန်းစင်တစ်ခုကို နွားနှစ်ကောင်ဖြင့် လှည့်ပတ်မောင်းနှင်ရန်
စမ်းသပ်ခဲ့ဖူးသည်။
၁၇၉၃ ခုနှစ် · အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ (၁၇၆၅–၁၈၂၅)
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ ၏ ဂွမ်းထုတ်စက်
ဗြိတိသျှ အထည်အလိပ်စက်ရုံများအတွက် လိုအပ်သော ဝါဂွမ်းကုန်ကြမ်း အမြောက်အမြားကို လျင်မြန်စွာ
ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
ဝါဂွမ်းသည် အထည်ရက်လုပ်ရန် အကောင်းဆုံး ကုန်ကြမ်းဖြစ်သော်လည်း ဝါစေ့များကို လက်ဖြင့် ခွဲထုတ်ရသည်မှာ
အလွန်အချိန်ကုန်သည်။ အလုပ်သမားတစ်ဦးသည် တစ်နေ့လုံးထိုင်ခွဲမှ ဝါဂွမ်း ၁ ပေါင်ခန့်သာ ရရှိသဖြင့်
စက်ရုံကြီးများအတွက် ကုန်ကြမ်းမလုံလောက် ဖြစ်ခဲ့သည်။ အမေရိကန်လူမျိုး အီလိုင်းဝှစ်တ်နီက ဂျော်ဂျီယာပြည်နယ်တွင်
ဤပြဿနာကို တွေ့ရှိခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
စက်ခလုတ်ကို လှည့်လိုက်သောအခါ သံချိတ်/စူးသွားပါသော လိပ်ဘီးကြီး လည်ပတ်သည်။ ဝါဂွမ်းများကို ထည့်လိုက်သောအခါ
စူးသွားများက ဝါဂွမ်းမျှင်များကို ဆွဲယူသည်။ အကန့်ဆန်ကာကြားမှ ဂွမ်းမျှင်သာ ဝင်ရောက်နိုင်ပြီး
ဝါစေ့များမှာ ဆန်ကာတွင် တင်ကျန်ကာ အောက်သို့ ပြုတ်ကျကျန်ရစ်သည်။ အခြားဘက်ရှိ လှည့်ပတ်ဘရပ်ရှ်က သန့်စင်ပြီး
ဂွမ်းမျှင်များကို သုတ်ဖယ်ပေးသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
စက်တစ်လုံးသည် တစ်ရက်လျှင် ဂွမ်းပေါင် ၅၀ ကျော် (လက်ဖြင့် ခွဲထုတ်ခြင်းထက် အဆ ၅၀ ပိုမို) ထုတ်လုပ်နိုင်ခဲ့သည်။
သို့သော် ဝမ်းနည်းဖွယ်ကောင်းသည်မှာ အမေရိကတောင်ပိုင်းတွင် ဝါဂွမ်းစိုက်ခင်းများ အဆမတန် တိုးချဲ့လာရာမှ
လူမည်းကျေးကျွန် စနစ် ပိုမိုဆိုးရွား ပြင်းထန်လာစေခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၇၉၃ တွင် အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီက ဝါစေ့ခွဲစက် ကို တီထွင်ခဲ့သည်။
- ကုန်ကြမ်းဝါဂွမ်း ဈေးနှုန်းကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့သည်။
- စက်မှုတော်လှန်ရေး ကုန်ကြမ်းလိုအပ်ချက်နှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာ လူမှုရေးသက်ရောက်မှုများကို ပြသသော
သာဓကဖြစ်သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
အီလိုင်း ဝှစ်တ်နီ (၁၇၆၅ - ၁၈၂၅) သည် အမေရိကန် တီထွင်သူဖြစ်ပြီး ဝါစေ့ခွဲစက် အပြင် စစ်လက်နက်ထုတ်လုပ်ရာတွင်
"အလဲအလှယ်လုပ်နိုင်သော အစိတ်အပိုင်းများ" စနစ်ကို စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သူအဖြစ်လည်း ကျော်ကြားသည်။
သင် သိပါသလား။
ဝှစ်တ်နီ ၏ မူပိုင်ခွင့်ကို လူအများက အတုခိုး ခိုးယူထုတ်လုပ်ခဲ့ကြသဖြင့် သူကိုယ်တိုင်မှာ ငွေကြေးအကျိုးအမြတ် များစွာ
မခံစားခဲ့ရပေ။
၁၈၅၆ ခုနှစ် · ဆာ ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား (၁၈၁၃–၁၈၉၈)
ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား ၏ သံမဏိချက်ဖို
စျေးကြီးပြီး ရှားပါးသော သံမဏိကို အချိန်တိုအတွင်း ဈေးပေါပေါဖြင့် အမြောက်အမြား
ထုတ်လုပ်နိုင်စေကာ မိုးမျှော်တိုက်များ၊ မီးရထားလမ်းများနှင့် သင်္ဘောကြီးများ တည်ဆောက်နိုင်စေခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
၁၉ ရာစုအလယ်အထိ သံထည် သည် ကျိုးလွယ်ပြီး၊ သံမဏိ မှာမူ အလွန်ခိုင်မာသော်လည်း ထုတ်လုပ်ရန်
ရက်သတ္တပတ်ပေါင်းများစွာ အချိန်ယူရပြီး စျေးအလွန်ကြီးသည်။ တံတားကြီးများ၊ အထပ်မြင့်တိုက်များနှင့်
မီးရထားသံလမ်းများအတွက် ပိုမိုခိုင်မာပေါ့ပါးသော သံမဏိ အမြောက်အမြား လိုအပ်လာသည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
သစ်တော်သီးပုံသဏ္ဌာန်ရှိသော မီးဖိုစလောင်းကြီးထဲသို့ သံရည်ပူ များကို ထည့်သည်။ မီးဖိုအောက်ခြေရှိ
လေမှုတ်ပေါက်များ မှတစ်ဆင့် လေအေးဖိအားပြင်းကို မှုတ်သွင်းလိုက်သောအခါ လေထဲမှ အောက်ဆီဂျင်သည် သံရည်ထဲရှိ
ကာဗွန်၊ ဆီလီကွန်များနှင့် ဓာတ်ပြုကာ မီးတောက်မီးလျှံကြီးများအဖြစ် ဟုန်းဟုန်းတောက်လောင်သွားသည်။
အပိုလောင်စာထည့်စရာမလိုဘဲ အညစ်အကြေးများ လောင်ကျွမ်းကာ မိနစ် ၂၀ အတွင်း အရည်အသွေးမြင့် သံမဏိအဖြစ်သို့
ပြောင်းလဲသွားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
သံမဏိထုတ်လုပ်မှု စရိတ်သည် ၈၀% ကျော် ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။ ကမ္ဘာတစ်လွှား သံမဏိမိုးမျှော်တိုက်များ၊
တံတားကြီးများ (ဥပမာ- မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဂုတ်ထိပ်တံတား ကဲ့သို့ သံမဏိတံတားကြီးများ)၊ သံချပ်ကာ
စစ်သင်္ဘောကြီးများနှင့် သံလမ်းများကို တည်ဆောက်နိုင်စေခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၈၅၆ တွင် ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမားက ဘက်ဆီးမား သံမဏိချက်လုပ်နည်းကို တီထွင်ခဲ့သည်။
- ရက်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်သော သံမဏိချက်လုပ်မှုကို မိနစ် ၂၀ သို့ လျှော့ချပေးနိုင်ခဲ့သည်။
- ဒုတိယစက်မှုတော်လှန်ရေး၏ သံမဏိခေတ် ကို စတင်စေခဲ့သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
ဆာ ဟင်နရီ ဘက်ဆီးမား (၁၈၁၃ - ၁၈၉၈) သည် အင်္ဂလိပ် အင်ဂျင်နီယာနှင့် တီထွင်သူဖြစ်ပြီး မူပိုင်ခွင့်ပေါင်း
၁၀၀ ကျော် ရရှိခဲ့သူဖြစ်သည်။
သင် သိပါသလား။
လေမှုတ်သွင်းလိုက်စဉ် အပူချိန်သည် ၁၆၀၀ ဒီဂရီဆဲလ်စီးယပ်စ်အထိ မြင့်တက်သွားပြီး မီးဖိုထိပ်မှ ပေ ၃၀ ကျော်
မြင့်မားသော ရောင်စုံ မီးလျှံကြီးများ ထွက်ပေါ်လာလေ့ရှိသည်။
၁၈၇၉ ခုနှစ် · သောမတ်စ် အယ်လ်ဗာ အက်ဒီဆင် (၁၈၄၇–၁၉၃၁)
အက်ဒီဆင် ၏ ဒိုင်နမိုနှင့် လျှပ်စစ်မီးသီး
စက်ရုံများကို ၂၄ နာရီပတ်လုံး လည်ပတ်နိုင်စေခဲ့ပြီး မီးဘေးအန္တရာယ်များသော ဓာတ်ငွေ့မီးခွက်များကို
အစားထိုးကာ လျှပ်စစ်ခေတ်ကို တည်ဆောက်ပေးခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
၁၉ ရာစုနှောင်းပိုင်းအထိ မြို့ပြများနှင့် စက်ရုံများသည် ဖယောင်းတိုင်၊ ဆီမီးခွက် သို့မဟုတ် အန္တရာယ်များသော
ဓာတ်ငွေ့မီးခွက်များကိုသာ အားထားခဲ့ရသည်။ အက်ဒီဆင်သည် လျှပ်စစ်ထုတ်လုပ်သည့် ဒိုင်နမိုစက်ရုံများ၊
ဝါယာကြိုးသွယ်တန်းမှုများနှင့် တာရှည်ခံသော မီးသီးပါဝင်သည့် ပြီးပြည့်စုံသော လျှပ်စစ်ဓာတ်အားစနစ်တစ်ခုလုံးကို
အကောင်အထည်ဖော် တီထွင်ခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
ရေနွေးငွေ့စက်ဖြင့် ဒိုင်နမိုအတွင်းရှိ ကြေးနန်းကွိုင် ကို သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်း လျင်မြန်စွာ လှည့်ပတ်ပေးသောအခါ
လျှပ်စစ်သံလိုက်ညှို့မှု ဖြစ်ပေါ်ကာ လျှပ်စစ်စီးကြောင်း ထွက်ပေါ်လာသည်။ ဤလျှပ်စီးကို ဝါယာကြိုးများဖြင့်
ပို့ဆောင်ပြီး လေဟာနယ် ဖန်သီးအတွင်းရှိ ကာဗွန်ချည်မျှင် ထဲသို့ ဖြတ်သန်းစေရာ အပူချိန်မြင့်တက်ကာ
နူးညံ့တောက်ပသော အလင်းရောင် ထွက်ပေါ်လာသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
ညဘက်အမှောင်ထုကို အနိုင်ယူနိုင်ခဲ့သည်။ စက်ရုံများသည် အဆိုင်းများခွဲကာ ၂၄ နာရီ မရပ်မနား အလုပ်လုပ်နိုင်လာသဖြင့်
ကုန်ထုတ်လုပ်မှု အဆမတန် တိုးတက်လာခဲ့သည်။ လျှပ်စစ်ရထားများ၊ အိမ်သုံးလျှပ်စစ်ပစ္စည်းများနှင့်
ခေတ်သစ်မြို့ပြလူနေမှုဘဝ ဖြစ်ပေါ်လာစေခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၈၇၉ တွင် အက်ဒီဆင်က နာရီပေါင်း ၄၀ ကျော် တာရှည်ခံသော မီးသီးကို အောင်မြင်စွာ တီထွင်ခဲ့သည်။
- နယူးယောက်မြို့တွင် ပထမဆုံး ဗဟိုလျှပ်စစ်ဓာတ်အားပေးရုံ ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။
- ရေနွေးငွေ့စွမ်းအင်မှ လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ဆီသို့ ကူးပြောင်းသော ဒုတိယစက်မှုတော်လှန်ရေးကို ဦးဆောင်ခဲ့သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
သောမတ်စ် အယ်လ်ဗာ အက်ဒီဆင် (၁၈၄၇ - ၁၉၃၁) သည် အမေရိကန် တီထွင်သူနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်ဖြစ်ပြီး
မူပိုင်ခွင့်ပေါင်း ၁,၀၉၃ ခုအထိ ရရှိခဲ့သည်။ ဓာတ်ပြားစက်၊ ရုပ်ရှင်ပြစက်များကိုလည်း တီထွင်ခဲ့သည်။
သင် သိပါသလား။
အက်ဒီဆင်သည် မီးသီးဖီလမင်အဖြစ် အသုံးပြုရန် သင့်တော်မည့် ပစ္စည်းအမျိုးပေါင်း ၆,၀၀၀ ကျော်ကို
စမ်းသပ်ခဲ့ပြီးနောက် နောက်ဆုံးတွင် ဂျပန်ဝါးပင်မှ ရရှိသော ဝါးမျှင်ကို မီးကျွမ်းကာ ကာဗွန်ပြုလုပ်၍
အသုံးပြုခဲ့သည်။
၁၈၃၇ / ၁၈၄၄ ခုနှစ် · ဆင်မြူရယ် မော့စ် (၁၇၉၁–၁၈၇၂)
ဆင်မြူရယ် မော့စ် ၏ ကြေးနန်းစက်
ရက်သတ္တပတ်နှင့် လနှင့်ချီကြာသော စာပို့ဆက်သွယ်ရေးစနစ်ကို စက္ကန့်ပိုင်းအတွင်း သတင်းရောက်ရှိစေကာ
ကမ္ဘာ့ဈေးကွက်နှင့် စစ်ရေးအုပ်ချုပ်မှုကို ပြောင်းလဲစေခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
ကြေးနန်းစက် မပေါ်မီက သတင်းအချက်အလက် ပို့ဆောင်ရန် မြင်းစီးသူရဲများ၊ မီးရထား သို့မဟုတ်
သင်္ဘောများကိုသာ အားကိုးခဲ့ရသည်။ မော့စ်သည် သူ၏ဇနီး မကျန်းမာသည့် သတင်းကို စာလွှာနောက်ကျမှ ရရှိခဲ့သဖြင့်
ဇနီးသည် ကွယ်လွန်ပြီး သင်္ဂြိုဟ်ပြီးမှ ရောက်ရှိခဲ့ရသည့် ကြေကွဲဖွယ် အတွေ့အကြုံမှ စိတ်နာကာ လျှပ်စစ်ဖြင့်
ချက်ချင်းသတင်းပို့နိုင်မည့် စနစ်ကို ကြံဆခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
ပို့သူဘက်မှ ကြေးနန်းခလုတ် ကို ဖိနှိပ်လိုက်သောအခါ လျှပ်စစ်ပတ်လမ်း ဆက်မိပြီး ဝေးကွာသော တစ်ဖက်ရှိ
ဝါယာကြိုးတစ်လျှောက် လျှပ်စီး စီးဆင်းသွားသည်။ လက်ခံသူဘက်ရှိ လျှပ်စစ်သံလိုက်ကွိုင် သည် သံလိုက်ဓာတ် ဖြစ်ပေါ်လာကာ
သံမဏိလက်တံကို ဆွဲကပ်ပြီး အသံမြည်စေသည်။ အချိန်တို ဖိနှိပ်မှုကို "အစက်"၊ အချိန်ရှည် ဖိနှိပ်မှုကို "မျဉ်း" အဖြစ်
သတ်မှတ်ကာ အက္ခရာများကို ဖော်ပြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
၁၈၄၄ မေ ၂၄ တွင် ဝါရှင်တန်မှ ဘော်လ်တီမိုးသို့ “ဘုရားသခင်သည် အဘယ်မျှ အံ့ဖွယ်သောအရာကို
ဖန်ဆင်းတော်မူခဲ့သနည်း” ဟူသော ပထမဆုံး သတင်းကို ပေးပို့နိုင်ခဲ့သည်။ သမုဒ္ဒရာဖြတ်ကျော် ကြေးနန်းကြိုးများ
ဆက်သွယ်မိသောအခါ ကမ္ဘာ့သတင်းများနှင့် ကုန်စည်ဈေးနှုန်းများသည် တစ်ကမ္ဘာလုံးသို့ မိနစ်ပိုင်းအတွင်း
ပြန့်နှံ့သွားခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၈၃၇ တွင် ဆင်မြူရယ်မော့စ်က လျှပ်စစ်ကြေးနန်းစက်နှင့် မော့စ်ကုဒ်ကို တီထွင်ခဲ့သည်။
- ၁၈၄၄ တွင် ပထမဆုံး တရားဝင် အဝေးပြေး ကြေးနန်းလိုင်းကို ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
- ခေတ်သစ် ဆက်သွယ်ရေးတော်လှန်ရေး ၏ အစပြုခြင်းဖြစ်သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
ဆင်မြူရယ် မော့စ် (၁၇၉၁ - ၁၈၇၂) သည် တီထွင်သူ မဖြစ်မီက ထင်ရှားသော အမေရိကန် ပန်းချီကျော်တစ်ဦး
ဖြစ်ခဲ့သည်။ သူ၏ အနုပညာ အမြင်နှင့် လက်တွေ့ကျသော သိပ္ပံစိတ်ကူးတို့ ပေါင်းစပ်ကာ ဤစက်ကို တီထွင်ခဲ့ခြင်း
ဖြစ်သည်။
သင် သိပါသလား။
မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း ဗြိတိသျှခေတ်၌ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာများအပြင် မြန်မာစာလုံးများအတွက် သီးသန့်
မြန်မာမော့စ်ကုဒ် ကို တီထွင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
၁၈၇၆ ခုနှစ် · အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ် (၁၈၄၇–၁၉၂၂)
အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ် ၏ တယ်လီဖုန်း
မော့စ်ကုဒ် အချက်ပြအသံများအစား လူတို့၏ တိုက်ရိုက်အသံဖြင့် အဝေးမှ စကားပြောဆိုနိုင်စေကာ
စီးပွားရေးနှင့် လူမှုဆက်ဆံရေးကို တော်လှန်ခဲ့သည်။
သမိုင်းနောက်ခံ
ကြေးနန်းစက်သည် စာသားများကို ပေးပို့နိုင်သော်လည်း ကုဒ်ကို နားလည်သော အတတ်ပညာရှင်များသာ
ကိုင်တွယ်နိုင်သည်။ သာမန်လူများ အဝေးမှ တိုက်ရိုက် စကားပြောနိုင်မည့် ကိရိယာကို တီထွင်ရန် သိပ္ပံပညာရှင်များ
ကြိုးပမ်းခဲ့ကြသည်။ စကော့တလန်ဖွား ဂရေဟမ်ဘဲလ်သည် နားမကြားသော ကလေးငယ်များအား
အသံထွက်သင်ကြားပေးရာမှ အသံလှိုင်းများ၏ သဘောသဘာဝကို အထူးကျွမ်းကျင်ခဲ့သည်။
အလုပ်လုပ်ပုံ
စကားပြောသူက အသံလွှင့်ခွက်ထဲသို့ စကားပြောလိုက်သောအခါ အသံလှိုင်းများသည် သတ္တုဒိုင်ယာဖရမ်ပြားကို
တုန်ခါစေသည်။ ဤတုန်ခါမှုသည် သံလိုက်စက်ကွင်းအတွင်းရှိ လျှပ်စစ်စီးကြောင်း၏ ပြင်းအားကို အသံလှိုင်းအတိုင်း
လိုက်လံပြောင်းလဲစေသည်။ တစ်ဖက်ရှိ လက်ခံနားကြပ်သို့ ရောက်သောအခါ ထိုလျှပ်စစ်လှိုင်းများသည် နားကြပ်တွင်းရှိ
ဒိုင်ယာဖရမ်ပြားကို မူလအသံအတိုင်း ပြန်လည်တုန်ခါစေကာ လူ့အသံထွက်ပေါ်လာသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ကမ္ဘာ့အပေါ် သက်ရောက်မှု
၁၈၇၆ မတ်လ ၁၀ ရက်တွင် ဘဲလ်သည် သူ၏လက်ထောက် သောမတ်စ် ဝပ်ဆင်အား “မစ္စတာ ဝပ်ဆင်၊ ဒီကိုလာပါ။
ခင်ဗျားကို တွေ့ချင်တယ်” ဟူသော ကမ္ဘာ့ပထမဆုံး တယ်လီဖုန်းစကားကို အောင်မြင်စွာ ပြောကြားနိုင်ခဲ့သည်။
ဤတီထွင်မှုကြောင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ ပိုမိုသွက်လက်လာပြီး ယနေ့ခေတ် စမတ်ဖုန်းနှင့် အင်တာနက် ဆက်သွယ်ရေး၏
တိုက်ရိုက်မျိုးစေ့ ဖြစ်ခဲ့သည်။
သင်ခန်းစာ အနှစ်ချုပ်
- ၁၈၇၆ တွင် အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ်က တယ်လီဖုန်းကို မူပိုင်ခွင့်တင်ခဲ့သည်။
- လူ့အသံကို လျှပ်စစ်လှိုင်းအဖြစ် အောင်မြင်စွာ ပြောင်းလဲပေးပို့နိုင်ခဲ့သည်။
- ဒုတိယစက်မှုတော်လှန်ရေးကာလ မြို့ပြဆက်သွယ်ရေး၏ အကြီးမားဆုံး အောင်မြင်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။
တီထွင်သူ၏ ဘဝအကြောင်း
အလက်ဇန္ဒား ဂရေဟမ်ဘဲလ် (၁၈၄၇ - ၁၉၂၂) သည် စကော့တလန်နိုင်ငံ အီဒင်ဘာရာမြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့ပြီး
နောင်တွင် အမေရိကန်သို့ ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ သူ၏ မိခင်နှင့် ဇနီးတို့သည် နားမကြားသူများဖြစ်ကြသဖြင့်
အသံပညာကို ဘဝတစ်သက်တာ စူးစိုက်လေ့လာခဲ့သည်။
သင် သိပါသလား။
ဘဲလ်သည် တယ်လီဖုန်းကို စတင်တီထွင်စဉ်က ဖုန်းခေါ်ဆိုပါက လူတို့ နှုတ်ဆက်ရန် “အဟွိုင်း” (သင်္ဘောသားများ နှုတ်ဆက်သံ)
ကို အကြံပြုခဲ့သော်လည်း အက်ဒီဆင် အကြံပြုခဲ့သော “ဟယ်လို” ဟူသော စကားလုံးကသာ တစ်ကမ္ဘာလုံး အသုံးပြုစကား
ဖြစ်သွားခဲ့သည်။